Door: Marieke Berkhout, projectleider opkweek
Vorige week kwam ik in contact met Sjoerd van der Westen van de Eerste Wijk in Veenhuizen (Drenthe). De Eerste Wijk is een sociaal agrarisch bedrijf met akkerbouw, een kwekerij en groenvoorziening. Nadat vorig jaar Jongerius failliet ging kregen zij de vraag vanuit Sociale Voedseltuinen Nederland of zij groenteplantgoed konden opkweken en zij zijn die uitdaging aan gegaan!
Er werd op die locatie al plantgoed voor de sierteelt opgekweekt en de faciliteiten, zoals veel ruimte in de multispan foliekas, was voor handen. Voor een tiental tuinderijen in de regio zijn in 2026 in totaal 500 kratten plantgoed geleverd. Het was een jaar van experimenteren, leren en van ervaring opdoen. Bij nieuwe uitdagingen gaat niet alles meteen vanzelf maar dat schrikt Sjoerd en zijn collega’s niet af. Ze zijn momenteel druk bezig met verbeterpunten en biologische certificering en willen aankomend jaar groeien naar zeker 700 kratten voor hun afnemers.
Op deze locatie, waar veel handjes zijn van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, werden de perspotten met de hand geperst en alles werd ook met de hand gezaaid. Mooi om te horen dat dat gewoon kan al kijken ze natuurlijk ook wel naar andere opties, zoals een eenvoudige perspottenmachine en zaaien met behulp van een drop seeder. Besteld plantgoed kan worden afgehaald en als je voor bezorgen kiest dan wordt er gerekend met 0,50 cent per km voor een enkele rit. Het zorgt ervoor dat het vooral interessant is voor de eigen regio. In gesprek met Sjoerd kwam de suggestie naar voren dat tuinders bijvoorbeeld juist als zij een klein aantal kratten nodig hebben per week dan naar deze optie kunnen kijken. Er zijn piekmomenten in het seizoen dat je als tuinder heel veel tegelijk nodig hebt en dan is een wat grotere plantgoedleverancier een goede optie, maar als je op een ander moment kleine aantallen nodig hebt zou dat een mooie aanvulling kunnen zijn. Maar je kunt natuurlijk ook gewoon aankloppen als je alles bij hen wil bestellen. Omdat ze in de akkerbouw tak veel ervaring hebben met prei, wordt dat nu ook opgekweekt voor wie dat wil kan bij hen preiplantgoed per 10 stuks bestellen.
Ben je nieuwsgierig? In het voorjaar van 2027 willen we bij de Eerste Wijk een kijkje in de opkweekkeuken gaan organiseren. Je kunt ook altijd contact opnemen met Sjoerd als je interesse hebt om in 2027 plantgoed bij de Eerste Wijk af te nemen. Marieke: “Vanuit het CSA Netwerk kan ik alleen maar toejuichen dat meer tuinders de uitdaging van plantopkweek voor anderen aan gaan, om zo de kwetsbare situatie die er was te kantelen naar meer mogelijkheden.”
Iedereen is sowieso van harte uitgenodigd om deel te nemen aan de activiteiten die we dit najaar organiseren. Kijk hiervoor in het activiteitenoverzicht opkweek of in de agenda.